LIFE SWITCH2O

Duurzame rioolwaterinnovatie richting circulair H₂O

Project 101212626 — LIFE24-ENV-NL-LIFE SWITCH2O

Het ambitieuze doel van LIFE SWITCH2O is het demonstreren van een innovatieve, gedecentraliseerde en volledig circulaire waterzuiveringsoplossing in de wijk Noorderhoek in Sneek. Deze aanpak kan worden opgeschaald naar wijken in heel Nederland en Europa. Daarmee legt het project de basis voor een doorbraak in het realiseren van de circulaire economie, in lijn met de klimaatdoelstellingen voor 2050 in Nederland en elders in Europa. LIFE SWITCH2O sluit perfect aan bij de doelstellingen van het Actieplan voor de Circulaire Economie en levert een waardevolle bijdrage aan de Richtlijn stedelijk afvalwater. 

For information about the LIFE SWITCH2O project in English, click here

Doelen LIFE SWITCH2O

  1. Het verminderen van het gebruik van schoon drinkwater 
  2. Water met huishoud-/drinkwaterkwaliteit uit afvalwater produceren 
  3. Zorgen voor maximale terugwinning van nutriënten zonder microverontreinigingen 
  4. Een geïntegreerd en geoptimaliseerd energie-terugwinsysteem ontwikkelen 
  5. Direct lokaal hergebruik van water en nutriënten mogelijk maken 
  6. Betrokkenheid van stakeholders vergroten 
  7. Maken van een replicatieplan, inclusief een blauwdruk voor de governancestructuur en opschaling 

Schematische weergave van de SWITCH2O aanpak

Noorderhoek Sneek

Het project omvat 207 woningen (145 huizen en 62 appartementen) in de wijk Noorderhoek in de Friese stad Sneek in Nederland. Het project biedt oplossingen voor door klimaatverandering veroorzaakte watertekorten, het dreigende tekort aan primaire grondstoffen en de milieuvervuiling die samenhangt met traditionele afvalwaterlozing, door een unieke combinatie van zuiveringstechnieken te demonstreren, waaronder thermofiele vergisting, nanofiltratie, reverse osmose, elektrodialyse met omkering en UV-behandeling. Deze technieken resulteren in pathogeen-vrije nutriënten en water van drinkwaterkwaliteit, die veilig kunnen worden hergebruikt in diverse rendabele toepassingen. 

Dit levert LIFE SWITCH2O op

Binnen vijf jaar na afloop van het project heeft LIFE SWITCH2O al 21.000 woningen in Europa geïdentificeerd waarvoor de aanpak kan worden gerepliceerd. Daarnaast wordt verwacht dat het teruggewonnen water zal worden gevalideerd als drinkwater, wat leidt tot een reductie van 99 procent in het gebruik van primair schoon drinkwater.   

Binnen 10 tot 15 jaar na afloop van het project kunnen de meeste Nederlandse en andere Europese gemeenten overstappen op circulaire, gedecentraliseerde afvalwatersystemen. Dit zou de druk op oppervlakte- en grondwater voor de productie van drinkwater met 25 procent verminderen — en in sommige gevallen zelfs tot 99 procent.  

Op het gebied van water, nutriënten en energie zouden afvalwatersystemen kunnen veranderen van een kostbare verbruiker naar een winstgevende producent. Dit is een fundamentele en uiterst belangrijke verschuiving, indien Nederland en andere EU-landen hun doel willen bereiken om in 2050 volledig circulair te zijn.  

Partners

Het LIFE SWITCH2O-consortium staat onder leiding van waterschap en penvoerder Wetterskip Fryslân en bestaat verder uit de gemeente Súdwest-Fryslân, woningcorporatie Elkien, technologieontwikkelaar Desah, kennisinstituten European Centre of Excellence for Sustainable Water Technology (WETSUS), Stichting Toegepast Onderzoek Waterbeheer (STOWA) en drinkwaterbedrijf VITENS, en replicatiepartners het Hoogheemraadschap van Schieland en de Krimpenerwaard (HHSK) en het Zweedse drinkwaterbedrijf NSVA. 

Waterschoon en LIFE SWITCH2O: de weg naar een volledig circulair watersysteem

In 2006 ging het project Nieuwe Sanitatie Lemmerweg van start met een proof-of-concept voor circulaire afvalwaterzuivering op buurtniveau in Sneek, waarbij 32 woningen werden betrokken. Vier jaar later werd dit concept opgeschaald in de wijk Noorderhoek met het pilotproject Waterschoon, waaraan 207 woningen deelnamen. In deze pilot zijn innovatieve technieken toegepast, zoals waterbesparende vacuümtoiletten, gescheiden inzameling van afvalwater en een kleinschalige vergister. Hierdoor konden onder andere biogas en nutriënten zoals struviet worden teruggewonnen.

De resultaten lieten zien dat decentrale afvalwaterzuivering op wijkniveau technisch goed uitvoerbaar is. Met het project LIFE SWITCH2O wordt nu de volgende stap gezet: de ontwikkeling en demonstratie van een volledig circulair watersysteem, waarin water, energie en nutriënten maximaal worden hergebruikt. Daarmee vormt het project een belangrijk voorbeeld voor duurzame woonwijken in Europa.